Açık Bankacılıkta yaşanan gelişmeler, önümüzdeki yıllarda geleneksek bankacılığın hafızalarımızda güzel bir anı olarak kalacağının sinyallerini veriyor. Açık Bankacılık dünya çapında gelişmeye, zorluklara rağmen yeşermeye devam ediyor. Dünya Açık Bankacılığı ne kadar sahipleniyor, global olarak baktığımızda neredeyiz, ne kadar yol aldık?

Müşterilerine bankacılık ve finans kapsamında Dijital Bankacılık Platformu sunan, Milano merkezli Epiphany firması misyonlarını “önümüzdeki dönemde bankaların rolü ciddi biçimde değişecek, banka merkezli platformların yerini insan merkezli platformlar alacak bu nedenle uygulama ve platformlarımızı en üst seviyeye çıkartarak müşterilerimize sunmak için çalışıyoruz” şeklinde özetliyor. Firmanın 30 Nisan itibariyle yayınladığı dünya genelindeki Açık Bankacılığın durumuna bir göz atalım.

Kuzey Amerika

Konu bölgede yeni yeni hareketlenmeye başladı. Avrupa’nın PSD2’sine karşılık ABD ve Kanada kendi düzenlemelerini oluşturmaya hazırlanıyorlar. Kanada hükümeti, Şubat 2019’da bir duyuru ile yapılacak çalışmalara zemin oluşturması için tüm FinTech’leri açık bankacılığın yararları ve riskleri hakkında tavsiyelerde bulunmaya davet etti. Bununla birlikte bankaların uyum süreci için de 31 Aralık 2021 tarihini açıkladı. ABD’de konu daha yavaş ilerliyor. Temmuz 2018’de Hazine, TPP’lerin finansal hesaplara ve işlem verilerine erişmesine izin vermek için Tüketici Finansal Koruma Bürosuna tavsiye rapor iletti. NACHA Elektronik Ödeme Birliği 16 API açarak süreci başlatacak. Ancak son tarih belirlemeyerek özel bankaların inisiyatifine bıraktı.

Orta ve Güney Amerika

Bu bölge gelişmelerin oldukça gerisinde kalmış görünüyor, sadece Meksika ve Brezilya’da kıpırdanmalar var. Meksika ilk düzenleme taslağını hazırladı ve FinTech yasasını onayladı. Brezilya ise 2019 yılının ortalarında Açık Bankacılık ile ilgili mevzuatın duyurulacağını ve daha sonra son uyum tarihinin belirleneceğini açıkladı.

Asya

Birçok ülke Açık Bankacılık konusundaki düzenlemeleri yapmakla meşgul. Halihazırda düzenlemesini yapmış ülkeler olarak Malezya (2018’den beri), Hong Kong (2018’den beri) ve Singapur’u sayabiliriz. Singapur, 2016 yılında Açık Bankacılık ortamının oluşturarak ve Finansal Endüstri API Kayıt Defteri” ile Asya’da ilk yasalaşan ülke olmuştur. Güney Kore, Japonya ve Çin Halk Cumhuriyeti’nin henüz yasal bir düzenlemesi bulunmuyor. Japonya, Açık Bankacılık sürecini değerlendirme aşamasında ve Japon hükümeti, 2020 yılına kadar 80 bankanın API’yi benimsemesini hedefliyor. Öte yandan, Güney Kore, bir düzenleme olmaksızın Fintech Açık Platform’unun kullanılmasını engelliyor.

Okyanusya

Çalışmalar bu kıtada hızla yol alıyor. Avustralya düzenlemelerini hayata geçirdi ve en büyük dört bankası da Temmuz 2019 itibariyle uyum sürecini tamamlamış olacak. Yeni Zelanda henüz bir düzenlemeye sahip değil ancak 2019’da Açık Bankacılık için Pilot çalışma başlattı.

Avrupa Birliği

Birlik üyeleri PSD2 yasası gereğince tüm yasal düzenlemeleri sırasıyla hayata geçiriyor. Son tarih olarak belirlenmiş olan 14 Mart 2019, 14 Eylül 2019 olarak revize edildi. Bu tarihe kadar bankaların, 3.parti firmaların kullanabilmesi için API dokümantasyonlarını hazırlamaları ve teknik desteği de içeren sanal test ortamı kurmaları bekleniyor. İngiltere’de ise düzenlemeler bir süredir yürürlükte ve hükümet, İngiltere’deki en büyük 9 özel bankanın “Açık Bankacılık Uygulama Varlığı” kurmaları gerektiğini duyurdu. Bu varlık kapsamında standartlaştırılmış API’ların oluşturulması bekleniyor.

Düzenleme tam olarak tamamlanmasına rağmen, Finextra tarafından yayınlanan son bir makalede, Avrupa bankalarının% 40’ından fazlasının API’larını 14 Mart’a kadar açamadığı vurgulandı. % 80’in üzerindeki bir uyumluluk yalnızca Almanya, Belçika, Finlandiya ve İsveç’te görülürken, % 60’ın üzerinde bir uyumluluk Hollanda ve İngiltere’de yer alıyor. İspanya, Danimarka, Fransa ve Norveç bankalarının % 50’sinin ise geride kaldığı gözlenmektedir.

İtalya ise uyumluluğun tüm bankalarda sağlanamadığı ülkelerden biridir ve bunun nedeni de pazarda 4 farklı yaklaşımın ortaya çıkması olarak belirtilmektedir:  dahili olarak API’ler geliştiren bankalar, harici bir sağlayıcıya sahip bankalar, uluslararası gruplara ait olan ve gelişmekte olan bankalar, dahili olarak API geliştiren dış kaynaklı bir BT’ye sahip bankalar.

Önümüzdeki bir yıl içerisinde özellikle İngiltere ve Avrupa Birliği ülkelerindeki gelişmeler sonrası dünya çapındaki Açık Bankacılık sürecinin emeklemenin ötesine geçeceğini görmek dileklerimizle.

1969 yılında Kocaeli’de doğan Nesrin İlker Peker, 1991 yılında ODTÜ Matematik Bölümü’nden mezun oldu ve aynı yıl İş Bankası Bilgi İşlem Müdürlüğü’nde Yazılım Uzmanı olarak işe başladı. 2004 yılında Yazılım Geliştirme Müdürlüğü’nde Müdür Yardımcısı olan Peker, 2012 yılında Direktör olarak banka iştiraki Softtech A.Ş. de görevlendirildi. 20 yılı aşkın bir süre İş Bankası’nın kartlı ödeme sistemleri altyapı ve yazılımlarının geliştirilmesi konusunda yöneticilik yaptı. 2019 Ocak ayından itibaren kartlı ödeme sistemleri danışmanlığı vermektedir. Nesrin İlker Peker İngilizce ve Fransızca bilmektedir, evli ve iki çocuk annesidir.