EY Türkiye tarafından hazırlanan “Yatırım Destek Ajansları: Kamu Kurumundan Profesyonel Hizmet Organizasyonuna Dönüşümde İyi Uygulama Örnekleri” raporu yayımlandı. Rapor, uluslararası doğrudan yatırımları çekmede  önemli rol oynayan yatırım destek ajanslarının başarısında belirleyici olan pratikleri ortaya koyuyor.

Uluslararası denetim ve danışmanlık şirketi EY (Ernst & Young), Türkiye ekonomisi için büyük önem taşıyan uluslararası doğrudan yatırımları çekmede ve performanslarını desteklemede kritik öneme sahip yatırım destek ajanslarına yönelik raporunu yayımladı. EY Türkiye’nin Ankara merkezli Kamu Sektörü Danışmanlık Hizmetleri ekibi tarafından yürütülen kapsamlı araştırmaya dayanan ve “Yatırım Destek Ajansları: Kamu Kurumundan Profesyonel Hizmet Organizasyonuna Dönüşümde İyi Uygulama Örnekleri” başlığını taşıyan rapor, araştırma kapsamında tespit edilen iyi uygulamaları Türkiye’deki ilgili kurum ve sektörler ile paylaşmayı hedefliyor.

Uluslararası doğrudan yatırımların, piyasaya sağladığı sermaye girdisine ek olarak, uzmanlık, inovasyon, finansman çeşitliliği ve bilgi birikimi gibi ek faydalarına dikkat çeken rapor, bu yatırımların ülkelerin küresel ekonomi ile entegrasyonu, cari açık finansmanı ve sağlıklı büyümesine de katkı sağladığını vurguluyor. Araştırma, gelişmekte olan ülkeler için sürdürülebilir ekonomik büyümeye yönelik yatırımların desteklenmesi, rekabet gücünün artırılması ve daha fazla istihdam yaratılması için uluslararası doğrudan yatırımların kritik rolünün de altını çiziyor.

Uluslararası doğrudan yatırımlar, gelişmekte olan ekonomiler için önemli bir kaldıraç 

Doğrudan yabancı yatırımlarla ülkeye gelen sermayenin gelişmekte olan ülke ekonomilerine olumlu etkisini vurgulayan rapor, ülkelerin mevcut uluslararası doğrudan yatırım çekiciliğinin yanı sıra, sunulan yatırım imkânlarının potansiyel ve mevcut yatırımcılara etkin bir şekilde tanıtılmasının önemine de işaret ediyor. Yatırım süreçlerinin “müşteri” bakış açısı ile yürütülerek yatırımcı deneyiminin kolaylaştırılması, yatırımcı karar alma süreçlerini büyük ölçüde hızlandırıp kolaylaştırıyor ve yatırım destek ajansları da (Investment Promotion Agencies/IPA) sundukları destek ve hizmetlerle işte bu noktada devreye giriyor.

Proje kapsamında EY Türkiye Kamu Sektörü Danışmanlık Hizmetleri ekibi tarafından küresel rekabette önde gelen ve araştırma esnasında derinlemesine analiz edilen altı “iyi uygulama” ajansı, toplam 15 yatırım destek ajansı arasından belirlendi. Bu ajansların temel stratejileri ile bu stratejileri nasıl hayata geçirdiklerine odaklanan araştırma, iyi uygulamalarıyla fark yaratan yatırım destek ajanslarının strateji ve hizmetlerini örnek olarak öne çıkartıyor.

COVID-19’un uluslararası doğrudan yatırımlara olan küresel etkisinin 2007-08 küresel finans krizinden daha ağır olduğunu vurgulayan raporda COVID-19’un kısa ve orta vadede küresel UDY hareketliliğini doğrudan etkilediği, küresel UDY pazarının pandemi etkisindeki 2020 yılında bir önceki yıla göre %35 oranında daraldığına işaret ediliyor. Rapora göre, bu alanda azalan hareketlilik, UDY kâr marjlarındaki düşüş, artan satın alma ve birleşme (M&A) kaynaklı finansal işlemler, ABD vergi yasası gibi birçok faktör bu alandaki rekabeti daha da kızıştırıyor.

Tüm dünyada COVID-19’un neden olduğu belirsizlikler ve operasyonel zorluklar nedeniyle yatırım destek ajanslarının hizmet verme modellerini daha hızlı ve yapısal biçimde dönüştürme çabasına girdikleri de belirtiliyor. Yine, özellikle uzaktan erişime dayalı iletişim ve iş yapma becerisinin hızla önem kazandığı bu dönemde yeni iş yapma biçimlerinin yatırım destek ajanslarının çevik ve verimli çalışmasının önemini artırdığı vurgulanıyor.

Uluslararası doğrudan yatırım trendleri ile birlikte yatırımcı profili, talep ve ihtiyaçları da değişiyor 

Uluslararası doğrudan yatırım destek ajanslarının örnek nitelikteki yaklaşımları ve çalışma biçimleri ile sektörel ve bölgesel önceliklerini mercek altına alan rapordan öne çıkan bulgular şöyle:

• “ İyi örnek” olarak öne çıkan ajansların odaklandıkları yatırımcı profilleri, sundukları başlıca hizmetler, önceliklendirme ve yatırım çekme stratejileri, iş birliği yaptıkları kurumsal paydaşlar ile iletişim ağları önceliklerine göre değişiyor.

• Yatırım destek ajanslarının yatırımcı firmaları değer zincirindeki diğer firmalar ve tedarikçilerle buluşturmak amacıyla dijital yetkinlikleri hangi seviyede kullandıkları ve yatırımcılara sundukları sektör bazlı, çevrimiçi veri tabanı hizmetleri büyük önem taşıyor.

• Başarılı yatırım destek ajansları, organizasyon içerisinde oluşturulmuş veri yönetim ve işleme ekiplerinin varlığı ile gerekli dijital altyapı ve araçların etkin biçimde kullanma yetenekleri ile dikkat çekiyor. Öne çıkan ajanslar bu yetkinlikleri sayesinde kendi bölgelerinde veri lideri konumundalar.

• Yatırım destek ajanslarının kurumsal performanslarını ölçme ve değerlendirme yöntemleri de onları öne çıkartan başlıca etkenler arasında yer alıyor. Yatırım destek ajanslarının performanslarını net bir şekilde ölçme ve sonuçlarını yeni projelerde değerlendirip uygulama yetkinliklerinin önemine dikkat çekiliyor

• Küresel uluslararası doğrudan yatırım trendleri ile geleneksel yatırımcı profili ve yatırımcıların ihtiyaç ve talepleri de evrimleşirken yatırım destek ajansları profesyonel hizmet sağlayıcısı “danışmanlık organizasyonlarına” dönüşüyor. Bunun sonucu olarak, “yatırımcı” yerine “müşteri” bakış açısı ajanslar tarafında gün geçtikçe daha fazla benimseniyor.

• Başarılı yatırım destek ajansları, çözüm ortaklarını yatırımcı yönetimine benzer bir yaklaşım ile yönetiyor. Bu sayede kurumlar arası iş birliğinin yöneticilerin ilişkileri yerine kurumsal yapılar üzerinden ilerleyebilmesi sağlanıyor.

EY Türkiye Danışmanlık Bölümü Yardımcı Şirket Ortağı ve CESA Bölgesi Kamu Sektörü İş Geliştirme Lideri Kerem Kaçar konuyla ilgili şu değerlendirmeyi yaptı.

“Uluslararası doğrudan yatırımlar gelişmekte olan tüm ekonomiler gibi ülkemiz için de büyük önem taşıyor. Ülkelerin UDY performansları ile yatırım destek ajanslarının sağladıkları destekler arasında net bir korelasyon henüz bilimsel olarak tespit edilememiş olsa da bunların sağladıkları hizmetler ile yatırım karar alma süreçlerini kolaylaştırıldığı ve yatırım kararlarını olumlu yönde etkileyebildiği aşikâr. EY Türkiye Kamu Sektörü Danışmanlık Hizmetleri ekibi olarak yürüttüğümüz bu araştırmanın sonucu olarak “Kamu Kurumundan Profesyonel Hizmet Organizasyonuna Dönüşüm” raporumuz bu kritik alanda çok önemli bulgular ve içgörüler içeriyor. Bu titiz araştırma, dünyada bu alanda faaliyet gösteren birçok yatırım destek ajansı arasında başarılarıyla öne çıkan altı yatırım destek ajansını diğerlerinden farklı kılan ve onları diğer organizasyonlar için de örnek olarak öne çıkartan stratejilerin ve taktiklerin altını çiziyor, ortak başarı faktörlerini analiz ediyor. Yatırım destek ajanslarının oynadığı bu son derece önemli role ilişkin detaylı bir analiz niteliğinde olan raporumuz bu alanda başarıyı, doğru yaklaşımı ve iyi örnekleri teşvik ediyor. Raporumuzun aynı zamanda, geçtiğimiz sene yayımlanan ve ülkemizdeki UDY ekosisteminin gelişimi noktasında tarihi bir dönüm noktası olan ‘Türkiye 2023 UDY Stratejisinin’ uygulanması tarafında da ülkemizde faaliyet gösteren tüm ilgili paydaşlara destek olmasını umuyoruz.”

Rapora www.ey.com adresi üzerinden erişilebiliyor.