Bankalararası Kart Merkezi İş Geliştirme Müdürü Okan Yıldız, her hafta bankacılık ve ödeme teknolojileri dünyasında haftanın öne çıkan gelişmelerini Medium hesabından paylaşıyor. Okan Yıldız’ın kaleminden haftanın önemli FinTech gelişmelerini aktarıyoruz.
Geride bıraktığımız hafta ülkemizde ödemeler alanında önemli bir gelişme yaşandı. Merkez Bankası, 6493 sayılı Kanun ile kendisine tanınan sistemik öneme sahip sistem işleticilerine hissedar olma yetkisini kullandı ve hakim ortak olarak BKM’ye hissedar oldu.
Avrupa’da 30 euro’nun üzerindeki online ödemelerde ek doğrulama yapılmasını zorunlu tutan güçlü müşteri doğrulama (SCA – strong customer authentication) kurallarına uyum için belirlenen ilk tarih 14 Eylül 2019’du. Ancak bu tarih finans dünyası ve işyerleri hazır olmadığı için 2020 sonuna ötelenmişti. Ödemeler alanında hizmet veren şirketler ve birlikler bu kez COVID-19 salgını gerekçesiyle öteleme talep etti. Bu çağrıya ilk kulak veren ise İngiltere’nin düzenleyici kurumu oldu ve ülkede SCA kurallarına uyum için belirlenen son tarih 6 ay daha öteledi. İngiltere için yeni tarih 14 Eylül 2021 oldu.
Avustralya’nın debit kart ağı eftpos, dijital kimlik üzerine yaptığı kavram ispatı çalışmalarını tamamlarken Japonya’da dijital cüzdanların birlikte çalışabilirliği üzerine önemli bir gelişme yaşandı. Alibaba’nın sahibi veya yatırımcısı olduğu dijital cüzdanların ön planda olduğu haberde Japonya’da kullanılmakta olan PayPay’in işyeri ağında, Alipay’in yanı sıra KakaoPay ve AlipayHK uygulamaları ile de QR kod tabanlı ödeme yapılabileceği açıklandı.
Bu haftanın son haberi ise şimdi al sonra öde dünyasından… Bu alanın öncüsü olan Klarna, kısa süre önce Ant Financial’dan yatırım almıştı. Çin’in diğer devi Tencent ise Avustralyalı Afterpay hisselerinin %5’ini satın aldı.
Sağlıklı günler…
1. TCMB, Çoğunluk Hisselerini Alarak BKM’ye Hissedar Oldu
6493 sayılı Kanun’da Kasım 2019’da yapılan değişikliklerle TCMB, ödemeler alanında tek yetkili kurum haline gelirken sistemik öneme sahip sistem işleticilerine hissedar olma yetkisine de sahip olmuştu. Bu yetkisini kullanan TCMB, 6493 sayılı Kanun’un 8. maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca BKM’ye hâkim ortak olarak hissedar oldu.
- Konuyla ilgili açıklamalarda bulunan TCMB Başkan Yardımcısı Emrah Şener, bu kararın ödeme sistemleri ve finansal teknolojilere uyumu güçlendirmek ve dönüşümü yönlendirmek amacıyla alındığını, yeni yapıda BKM’nin kartlı ödemeler alanındaki faaliyetlerinin yanında yenilikçi ödeme yöntemlerine yönelik uygulama alanlarını araştıracağını, 7/24 çalışacak anlık perakende ödemeler platformunun geliştirilmesine katkı sunacağını, QR kod ve açık bankacılık gibi ödemeler alanının ihtiyacı olan standartların oluşturulmasında aktif rol alacağını, hakim ortak Merkez Bankası olmak kaydıyla bankaların BKM’de paylarının ve yönetim kurulu temsilcilerinin olmaya devam edeceğini belirtti.
- Şener, BKM’nin uzun vadede yurt dışına açılması ve ağını genişleterek ülkemizin ödemeler alından önce bölgesel, sonra küresel bir referans noktası haline gelmesi için üstleneceği role ilişkin yol haritasının da yakında kamuoyu ile paylaşılacağını açıkladı.
- BKM’de Temmuz 2011’den bu yana Genel Müdür olarak görev yapan Dr. Soner Canko’nun ayrılması nedeniyle boşalan Genel Müdürlük görevine ise Celal Cündoğlu vekaleten atandı.
Kaynak: TCMB, Anadolu Ajansı, BKM
2. COVID-19 Salgını Nedeniyle İngiltere’de SCA Takvimi 6 Ay Ötelendi
Avrupa’da 30 euro’nun üzerindeki online ödemelerde iki faktörlü doğrulama yapılmasını gerektiren SCA (Strong Customer Authentication) kurallarına uyum için belirlenen takvimin bir kez daha ötelenmesi gündemde…
- İlk olarak 14 Eylül 2019 olarak belirlenen son geçiş tarihi, birçok finans kurumunun ve işyerlerinin hazır olmaması nedeniyle EBA (European Banking Authority) tarafından 15 ay ek süre tanınarak 31 Aralık 2020’ye ötelenmişti.
- İngiltere’de düzenleyici kurum FCA (Financial Conduct Authority) ise son tarihi 14 Mart 2021 olarak belirlemişti.
- COVID-19 salgını sonrasında ödeme dünyasının temsilcileri, SCA takviminin esnetilmesini istedi. Visa ve Mastercard’ın yanı sıra EPIF, EPSM gibi birliklerin ortak imzalı olarak EBA’e yazdığı mektupta, SCA takviminde en az 6 ay öteleme talep edildi.
- Bu yöndeki çağrılara ilk kulak veren düzenleyici ise FCA oldu ve yeni tarihi 14 Eylül 2021 olarak belirledi.
Kaynak: FCA, Finextra, Verdict
3. eftpos, Dijital Kimlik Çözümünün Kavram İspatı Sürecini Tamamladı
Avustralyalı debit kart ağı eftpos, geliştirdiği dijital kimlik çözümünün 17 işletmeyle gerçekleştirdiği kavram ispatı çalışmasını tamamlandığını ve kısa süre içerisinde deneme çalışmalarına başlanacağını açıkladı.
- Mevcut hizmeti için bankalarla ve işyerleriyle çalışan eftpos, devletin de desteğini alarak dijital kimlik çözümünün kamu hizmetlerine erişimden finans, sağlık, konaklama sektörlerine geniş bir alanda kullanılmasını arzuluyor.
- eftpos, dijital kimlik çözümü sayesinde vatandaşların kimliklerinin ve kişisel verilerinin korunacağını, dolandırıcılığın azalacağını, devletin maddi desteklerinin güvenli biçimde dağıtılabileceğini ve fintech’lerin gelişmiş finansal hizmet sunmasına yardımcı olacağını vurguluyor.
- eftpos daha önce biyometri tabanlı yaş doğrulama çözümünü kullanıma sunmuştu.
- Avustralya’da devletin myGovID isimli dijital kimlik çözümü bulunuyor. Bu çözüme, ülkedeki vergi idaresi ve Australia Post akredite edilmişti.
Kaynak: Finextra, eftpos, Crowdfund Insider
4. Alibaba, Dijital Cüzdan Ağını Birlikte Çalışabilir Hale Getiriyor
Alibaba’nın finans kolu Ant Financial bünyesindeki dijital cüzdanı Alipay, WeChat Pay ile birlikte Çin’de mobil ödemelerin yaygınlaşmasını sağlamıştı. Uluslararası yaygınlaşmaya önem veren Alipay zaman içerisinde Hong Kong’da AlipayHK isimli çözümünü kullanıma sunarken Hindistan’da Paytm’e, Güney Kore’de ise Kakao Pay’e yatırım yapmıştı.
- 2018 yılında Japonya’da kullanıma sunulan PayPay isimli dijital cüzdanın geliştirilmesi sürecinde ise Paytm’in teknolojisi kullanılmıştı.
- SoftBank ve Yahoo! Japan’in ortak girişimi olan PayPay’in ağındaki işyerlerinde bir süredir Alipay kullanıcıları ödeme yapabiliyordu.
- Yapılan yeni açıklamaya göre PayPay işyerlerinde artık AlipayHK ve KakaoPay kullanıcıları da kendi uygulamaları üzerinden QR kod tabanlı ödeme yapabilecek.
- PayPay’in arkasındaki şirketlerden biri olan SoftBank, Paytm’i destekleyen kurumlar arasında da yer alıyor.
Kaynak: NFCW, Telecompaper
5. Tencent, Şimdi Al Sonra Ödeme Girişimi Afterpay’e Yatırım Yaptı
Son dönemin en çok konuşulan ve yaygınlaşan ödeme yöntemlerinden biri olan şimdi al sonra öde (buy now pay later) pazarında rekabet kızışıyor.
- Bu alanın öncüsü olan Klarna, Ocak 2020’de Commonwealth Bank of Australia’dan (CBA) aldığı yatırım ile birlikte Avustralya pazarına girmiş, mart ayında ise Ant Financial’dan yatırım almıştı.
- Bu kez bir diğer Çinli teknoloji devi Tencent, Avustralya merkezli Afterpay’e yatırım yaptı.
- Tencent, 390 milyon Avustralya doları (250 milyon dolar) karşılığında Afterpay hisselerinin %5’ine sahip oldu.
- Avustralya merkezli Afterpay, ABD ve İngiltere’de de hizmet veriyor.
Kaynak: Australian Financial Review, Reuters


