Bankalararası Kart Merkezi İş Geliştirme Müdürü Okan Yıldız, her hafta bankacılık ve ödeme teknolojileri dünyasında haftanın öne çıkan gelişmelerini Medium hesabından paylaşıyor. Okan Yıldız’ın kaleminden haftanın önemli FinTech gelişmelerini aktarıyoruz.
2020 yılının başında Visa’nın Plaid’i 5,3 milyar dolara satın alması büyük ses getirmişti. Ancak ABD Adalet Bakanlığı’nın tartışmalara yol açan rekabet endişesi sonrasında iki kurum, işlemden vazgeçmişti. İlerleyen aylarda Plaid’in 13,4 milyar dolar değerleme ile yatırım alması, bu süreçten Visa’nın zararlı çıktığı algısını oluşturmuştu. Bu dönemde alternatiflere yöneldiği anlaşılan Visa, İsveçli başarılı açık bankacılık girişimi Tink’i 2,2 milyar dolar karşılığında bünyesine kattı. Aldığı yatırımlar ve satın aldığı fintech’lerle birçok kez bültenlerde yer verdiğim Tink’in Visa ile iyi bir sinerji yakalayacağına inandığımı belirtmeliyim.
Standart QR kodların uluslararasılaşması, dijital yuan’ların ATM’lerden çekilmesi, kurulan blockchain fonları, SWIFT, Wells Fargo’nun açık bankacılık için Akoya ağına katılması, biyometrik kartlar ve fintech yatırımları bültende yer alan diğer başlıklar…
Keyifli okumalar diliyorum.
Tayland ve Malezya, Standart QR Kodları Birlikte Çalışabilir Hale Getiriyor
QR kodların, farklı hizmet sağlayıcıların uygulamaları tarafından taranmasını sağlayan standartlaştırma çalışmaları için sonraki aşama “uluslararasılaşma” olacak. Bu doğrultuda çalışmalar yürüten Tayland ve Malezya merkez bankaları, anlık ödeme sistemleri olan DuitNow ve PromptPay’le entegre olan ulusal QR kodlarını birlikte çalışabilir hale getiriyor. İlk aşamada Tayland’daki tüketiciler, Malezya’daki işyerlerinde bulunan QR kodları okutabilecek. Bireyler çözüm sayesinde mağaza içi ve online ödeme yapabilecek. Malezya’daki bireylerin Tayland’da ödeme yapması ve birbirine para göndermesi de ajandada yer alıyor. Tayland Merkez Bankası, benzer çözümü nisan ayında Vietnam Merkez Bankası ile de hayata geçirmişti.
Visa, Plaid’de Yaşadığı Hayal Kırıklığını Tink’i Satın Alarak Unutacak
2020 yılının başında ABD merkezli açık bankacılık girişimi Plaid’i satın aldığını açıklayan Visa, düzenleyicilerin rekabet endişeleri üzerine bu işlemden vazgeçmişti. Visa’nın alternatif olarak yöneldiği şirket ise Plaid’in İsveçli rakibi Tink oldu. Visa, Tink’i 1,8 milyar euro (2,2 milyar dolar) karşılığında bünyesine kattı.
· 2012 yılında kurulan ve son dönemde topladığı yatırımların yanı sıra satın aldığı fintech’lerle de dikkat çeken Tink’in ağında 3.400 banka bulunuyor. Bankalarla fintech’ler arasında köprü görevi gören oyunculardan biri olan Tink’in, bankaların açık bankacılık hizmetleri sunmasını sağlayan çözümleri de bulunuyor.
· Plaid ise nisan ayında seri D yatırım turunda 13,4 milyar dolar değerlemeye ulaşmıştı.
· Mastercard ise yaklaşık bir yıl önce bir başka açık bankacılık girişimi Finicity’yi satın almıştı.
Wells Fargo, Açık Bankacılık için Akoya ile Anlaştı
Açık bankacılığın bankalar öncülüğünde olgunlaştığı ABD’de Wells Fargo, fintech’lerle bankalar arasında API tabanlı veri paylaşılmasını sağlayan Akoya’nın ağına katıldı. US Bank, Bank of America, Chase gibi oyuncuların da katıldığı Akoya Data Access Network’ün ABD’deki banka hesaplarını kapsama oranı bu iş birliği ile %50’ye yaklaştı. Financial Data Exchange tarafından belirlenen API spesifikasyonlarını benimseyen Akoya, aralarında Wells Fargo’nun da olduğu 11 finans kuruluşundan yatırım almış bir şirket… Fidelity Investmens bünyesindeyken Şubat 2020’de ayrı bir şirket olarak konumlandırılan Akoya, rakiplerinden farklı olarak paylaşılan veriyi kopyalamıyor ve saklamıyor.
Dijital Yuan Hesaplarındaki Bakiyeler ATM’lerden Nakit Olarak Çekilebilecek
Çin, merkez bankası dijital parası (CBDC) çalışmalarında hız kesmiyor. Geride kalan hafta içerisinde ICBC ve Agricultural Bank of China, dijital yuan hesabındaki bakiyelerin ATM’lerden nakit olarak çekilebileceğini ve fiziki yuan’ların da yine ATM’lerden dijital yuan hesaplarına yatırılabileceğini duyurdu. İlk olarak Pekin şubelerindeki ATM’lerde kullanıma sunulan özellik; ICBC’nin 3 bin, Agricultural Bank of China’nın ise 10 ATM’sinin işlem setine eklendi.
SWIFT’in Yeni Platformu Kasım 2022’de Hayata Geçecek
Blockchain teknolojisindeki gelişmeler, finans dünyasının en sorunlu alanlarından biri olan uluslararası para transferlerinde yeni nesil çözümlerin ortaya çıkmasına uygun ortam yarattı. Bugün kripto paralar ve stablecoin’ler ile SWIFT’e kıyasla çok daha hızlı ve ekonomik biçimde farklı ülkelere para gönderilebiliyor. Bu dönüşüme yanıt vermek isteyen SWIFT, işlemlerin anlık olarak gerçekleşeceği bir çözüm için bir süredir çalışıyor. Kasım 2022’de ayağa kaldırılacak olan platformun yakalayacağı başarıda, bankaların sahiplenmesi belirleyici olacak. Desteğini açıklayan ilk bankalarsa Bank of China, Bank of New York Mellon, BNP Paribas, Citi, Deutsche Bank ve Standard Chartered oldu.
· Finans kurumları arası mesajlaşma ağı olan SWIFT, 200 ülkeden 11 bin şirkete hizmet veriyor.
Visa ve PayPal, Blockchain Girişimlerine Yatırım Yapacak Fona Katıldı
Kurulduğu 2013 yılından bu yana aralarında Coinbase, Kraken, Ripple, Diem, Anchorage gibi oyuncuların da olduğu 110 şirkete yatırım yapan Blockchain Capital 300 milyon dolarlık yeni bir fon oluşturuyor. Blockchain altyapıları, DeFi, NFT gibi alanlarda çözümler sunan şirketlere yatırım yapacak olan Fund V’a Visa ve PayPal’ın da katıldığı açıklandı.
· Önemli yatırım şirketlerinden biri olan a16z ise 2,2 milyar dolarlık Crypto Fund III isimli bir fon oluşturulduğunu duyurdu.
Mastercard, Deserve’e Yatırım Yaptı
Credit-Card-as-a-Service hizmetleri ile kart çıkarmak isteyen kurumların hayatını kolaylaştıran Deserve; Mastercard ve Goldman Sachs’ın da katıldığı seri D yatırım turunda 50 milyon dolar topladı. API ve SDK tabanlı çözümleri olan Deserve, kredi değerlendirme süreçlerinde sadece FICO skorlarını değil, gelir ve çalışma bilgisi gibi tamamlayıcı bilgileri de kullanarak onay oranlarını arttırıyor. Sallie Mae, BlockFi, OppFi, Deserve ile çalışan şirketler arasında yer alıyor. Deserve, Mastercard’ın anlık kart ihracına imkan veren Digital First programına katılan ilk Credit-Card-as-a-Service oyuncusu olma özelliğine de sahip.
Mox’tan Hem Kredi Kartı Hem Debit Kart Özellikli Kart
CEO’luğunu Deniz Güven’in yaptığı Hong Kong’un Standard Chartered tarafından desteklenen sanal bankası Mox Bank, Mastercard iş birliğiyle geliştirdiği hem kredi kartı hem debit kart olarak kullanılabilen yeni kartını tanıttı. Kart, mobil bankanın mobil uygulaması üzerinden debit ve kredi kartı hesabı ile eşleştirilebilecek. Kart detayları menüsünde yer alan “flip” sekmesi üzerinden kartın fonksiyonu değiştirilebilecek.
Mollie, 6,5 Milyar Dolar Değerleme ile Yatırım Aldı
2004 yılında kurulan Hollanda merkezli ödeme hizmeti sağlayıcısı Mollie, Blackstone liderliğinde gerçekleşen seri C yatırım turunda 800 milyon dolar topladı. İlk dış yatırımını 2019 yılında alan şirketin değerlemesi 6,5 milyar dolar oldu. Pandemi döneminde online ödemelerin artması ile hızlı büyüyen şirket; Stripe, Square, Adyen, Checkout gibi önemli oyuncularla aynı kulvarda yer alıyor.
Emma da Super App Olmak İstiyor
Alipay ve WeChat ile hayatımıza giren “super app” kavramı, birçok fintech şirketinin sahip olmak istediği bir unvana dönüştü. Bu oyunculardan sonuncusu, Londra merkezli kişisel finans yönetimi uygulaması Emma oldu. 2017 yılında kurulan şirket kullanıcılarına hisse senedi ve kripto para alıp satma, P2P ödeme yapma imkanı vereceğini ve bir birikim hesabı da sunacağını duyurdu. Emma’nın İngiltere, ABD ve Kanada’da 600 bin kullanıcısı bulunuyor.
· Emma aynı zamanda kitle fonlaması ile yatırım almaya da hazırlanıyor.
KOBİ’lere Bankacılık Hizmetleri Sunan Zeller Yatırım Aldı
Eski Square çalışanları tarafından kurulan ve KOBİ’lere yönelik çözümler sunan Avustralyalı fintech Zeller, 50 milyon Avustralya doları (37,5 milyon dolar) yatırım aldı. POS terminali ile işletmelerin ödeme kabul etmesini sağlayan Zeller, kurumsal hesap ve kart ürünleri için ise müşterilerinden ücret almıyor. İlk ürününü bir ay önce kullanıma sunan Zeller’a ilk ayında 1.500 işletme başvururken bu şirketlerin %80’ini Avustralya’daki dört büyük bankayla çalışan ve yüksek ücretlerden mutsuz olan şirketler oluşturdu.
Biyometrik Kart için Ek Ücret Öder Misiniz?
Limit üstü temassız ödemelerin PIN yerine parmak izi ile doğrulanmasını sağlayan biyometrik kartlar yaygınlaşıyor. Ancak ödemeler dünyası, birim maliyeti geleneksel plastik kartlardan daha yüksek olan bu kartlar için tüketicilerin ne kadar ücret ödemeye razı olacağının yanıtını arıyor. SmartMetric isimli şirket tarafından ABD’de yapılan anket çalışmasına göre tüketicilerin üçte ikisi biyometrik kartlar için ek ücret ödemeyi kabul edeceğini belirtti. Ankete katılanların %60’ı, kartın ömrü olan üç yıl için tek seferde 69,95 dolar ödeyebileceğini, %40’ı ise kimlik hırsızlığına karşı sigortayı da kapsayacak şekilde ayda 8,95 dolar ödemeyi tercih edeceğini ifade etti.
