Yapay zekâyla otomatikleşmiş alışverişte önemli bir adım olarak konumlanan UCP nedir, nasıl çalışıyor?
Google, Universal Commerce Protocol (kısaca UCP, Türkçesi: Evrensel Ticaret Protokolü) adını verdiği standardın lansmanını kısa süre önce gerçekleşen National Retail Federation konferansında gerçekleştirdi. Bu protokol, yapay zekâ ajanlarının ürün aramaktan, sipariş oluşturup tamamlamaya kadar tüm alışveriş sürecini birlikte çalışabilir şekilde gerçekleştirmesini hedefliyor. Yapay zekâyla otomatikleşmiş alışverişte önemli bir adım olarak konumlanan UCP’nin Google öncülüğünde, Shopify, Etsy, Walmart, Target ve Wayfair gibi büyük oyuncularla birlikte geliştirildiği kaydedildi.
Yapay zekâ ajanları ürün önerebiliyor ama satın alma işlemini uçtan uca tamamlayamıyordu. E-ticaret API’leri parçalı ve her satıcıya özel, ajan dostu değildi. Ayrıca her satıcı için ayrı entegrasyon gerekiyor. Ödeme, checkout ve satış sonrası süreçler insanlara göre tasarlanmış durumdaydı. Dolayısıyla yapay zeka ajanları esaslı ticaret, sadece kapalı platformlarda çalışabiliyordu.
Peki, UCP ne yapıyor?
UCP, genel itibarıyla satıcılara, ürün, fiyat ve kuralları yapay zeka ajanlarının okuyabileceği standart bir formatta tanımlama imkânı veriyor. Böylelikle sjanların, satıcıdan bağımsız tek bir yapı ile iletişim kurması sağlanıyor. Ek olarak UCP, her satıcı için özel kod yazmadan sipariş oluşturmayı mümkün kılıyor ve mevcut ödeme/checkout altyapılarına dokunmadan bağlanıyor. Dahası sipariş durumu ve satış sonrası bilgileri ajanlara otomatik iletiliyor.
UCP ile birlikte kullanıcılar artık arama yapmak yerine “AI benim yerime alsın” demeye başlıyor.
UCP, ürün bilgisi, kurallar, sipariş ve satış sonrası iletişimi kapsayan genel bir ticaret dili ve çalışma prensibi aşama aşama şu şekilde;
- Kullanıcı, AI ajandan bir ürünü almasını istiyor ve tercihlerini belirtiyor.
- Ajan, isteği UCP formatında satıcılara gönderiyor,
- Satıcılar teklifleri aynı UCP yapısıyla dönüyor,
- Ajan, teklifleri karşılaştırıyor,
- Seçilen satıcıya UCP sipariş isteği gönderiyor,
- Satıcı, kendi sistemlerinde ödeme ve siparişi başlatıyor,
- Sipariş onayı ve güncellemeler UCP ile ajana iletiliyor.
Google açıklamasına göre UCP, dijital ticareti birleştiren yeni bir açık standart. Ayrıca Arama ve Gemini gibi yapay zeka yüzeylerinde doğrudan ve anında satın alma işlemlerine olanak tanıyarak sürtünmeyi ve alışveriş sepetini terk etme oranını azalttığı belirtiliyor.
En nihayetinde UCP, “AI önerir ama satın alamaz” dönemini bitirip, açık ve ölçeklenebilir agentic commerce altyapısının temelini atıyor. Bu arada sektörde tek olmadığını belirtelim, OpenAI tarafından geliştirilen Agentic Commerce Protocol (ACP) de var.
Google-Evrensel Ticaret Protokolü hakkında Türkçe bir bilgilendirme rehberi de yayımlandı. buradan inceleyebilirsiniz.
