Finovate Europe 2019’da dinlediğimiz 64 FinTech şirketinin ortak özelliği değişen koşullara hızla uyum sağlamaları. Öte yandan değişen sadece koşullar değil. Bankacılık ve finans sektörünü farklı bir gelecek bekliyor.

Sebebi küresel ısınma mı bilinmez ama Londra’nın müzmin yağmurlarını görmek giderek zorlaşıyor. Daha çok bulutlu ve özellikle yılın ilk aylarında içinize işleyen soğuklarıyla şehir sizi karşılıyor. Böylesine bir Şubat ayında geldiğimiz Londra’da farklı bir etkinliği takip edeceğiz; Finovate Europe 2019.

Finovate’i farklı kılan yönü sponsorların sahnede kendi reklamını yaptığı, bol lafın ortaya saçılıp sonuçsuz oturumların gerçekleştiği bir etkinlik olmaması. Elbette bu ritüeller olmaksızın bir etkinlik tamamlanamayacağı için Finovate’in son iki gününe bu tarz unsurlar da serpiştiriliyor ancak etkinliğin esas önemli kısmı ilk iki gün boyunca gerçekleşiyor; her birisi, kendini anlatmak için sadece 7 dakikası olan, FinTech girişimleri ve şirketleri sahne alarak ürün ve servislerini bu kısıtlı sürede tanıtmakla kalmıyor aynı zamanda çalışan bir örneğini sunuyor. Her bir oturumda 8 girişimin sahne aldığı, toplam 64 girişimin geçiş töreninden müteşekkil bir seremoni. Gerçek anlamda bir sektör ve çözümlerin bir arada sunulduğu benzersiz bir etkinlik.

Finovate Europe 2019’da neler gördük? Trendler nereye gidiyor?

Tek bir makalede 64 girişimin tamamını anlatmak mümkün değil. Tüm girişimlerin iletişim bilgilerine ve çözümlerinin kısa özetlerine, Finovate Europe internet sitesi üzerinden ulaşılabilir. Bu makalemizde daha çok dikkatimizi çeken uygulamalar ve trendleri sizlere aktarmak istiyoruz.

Servis olarak Bankacılık Platformları (Banking Platform as a Service)

İlk sahne alan FiveDegrees bizleri en çok şaşırtan şirketlerden birisi oldu, belki de bu niyetle ilk açılış sunumu kendilerine verilmiş olabilir. Yazılım paketi olarak modüler bir banka uygulaması sunan firmanın yazılımı ile beş dakika içinde bir banka altyapısı kurmak mümkün.

Türkiye’deki modern bankacılık sistemi ve bankalarımızın güçlü BT altyapısı düşünülürse ülkemiz için çok cazip görülmeyebilir ancak küresel arenada değişen yasal düzenlemeler ve dijitalleşme süreci içinde şirketlerin bile banka kurabileceği bir dünyaya ilerlediğimiz üzerinde biraz düşünmemiz gerekiyor.

Tüm Finovate boyunca bu tarz iki uygulama gördük ancak benzer çözümlerin sayılarının daha fazla olduğunu da öğrendik. Öyle ki bazıları müşterilerine bankacılık lisanslı platformlar sağlayarak süreci inanılmaz derecede kısaltabiliyorlarmış. Açık Bankacılık çağında artık sektörde sadece bankaların değil, birer bankası olan e-ticaret sitelerinin, perakende zincirlerinin ce fazlasının olabileceğini düşünürsek belki de bu seneki Finovate Europe’dan alınması gereken en önemli mesajı üstü örtülü bir şekilde Servis olarak Bankacılık Platform çözümleri sunan firmalar verdiler.

Açık Bankacılık

Avrupa Birliği’nde geçen sene yürürlüğe giren PSD2 düzenlemesi sayesinde Open Banking (Açık Bankacılık) uygulamaları etkinliğin tümüne damga vuran konu başlığı oldu.

Etkinlik boyunca farklı şekillerde kredi sunan servislerin, hesap analitik uygulamalarının, yatırım danışmanlığı çözümlerinin, bankaların hızlı müşteri kabul etmesini sağlayan dijital kimlik doğrulama çözümlerinin ve çok daha fazlasının PSD2 sayesinde, GDPR’a uyumlu bir şekilde Açık Bankacılık yapısına hizmet ettiğini gözlemledik.

Açık Bankacılık sayesinde, servislerin dijitalleşip mobil yapılara entegre olurken daha insancıl sigorta ve kredi servislerinin ortaya çıktığını gözlemledik. Örneğin banka hesabınıza bağlanarak hesap işlemlerinizi ve kredi geçmişinizi inceleyen bir InsurTech uygulaması, eğer bugün hayatınızı kaybedecek olsanız eşinizin yarın ihtiyaç duyacağı para miktarını sizinle paylaşıyor. Bu yaklaşım öylesine ikna edici ki tek bir tıklama ile farklı seçenekler arasından hayat sigortası almak bir seçimden çok arzuya dönüşüyor.

Açık Bankacılık sayesinde tüketicilerin verilerini inceleyerek yönlendirme yapan, avantajlı pazarlama imkanlarını hem müşteriye hem bankalara sunan çözümlerin sayısı karşısında hayrete düşmemek imkansız. Bu tarz çözümlerden en ilgi çekici olanı Minna oldu. Bu çözüm tüketicilerin farklı servislere aboneliklerini analiz ederek sunduğu öneriler ile hem aylık ödemelerini düşürmelerini hem de bankaların alternatif abonelikler sunmalarını mümkün hale getiriyordu. Daha ucuz Spotify ve Nwtflix aboneliği sunan bir banka olmayı kim istemez?

Dijital Kimlik ve Kimlik Doğrulama

Özellikle bankalar için müşteri kazanım (onboarding) sürecini hızlandırmayı hedefleyen mobil uygulamalar, avuç içi, yüz, canlılık, yasal belgelerde resmi ve biyometrik kimlik doğrulama süreçlerini o denli hızlı ve pratik hale getirmişler ki ‘şubesiz bankacılık’ tanımı tüm etkinlik boyunca adından bahsettirmeden varlığını hissettirmeyi başardı.

Şüphesiz ki bir bankanın müşteriyi doğru tanıması ve yasal kriterlere göre değerlendirmesi de gerekiyor. Dijital kimlik doğrulama süreçlerinde bu adımların önemini vurgulayan ara çözümler de bulunuyordu. Öyle ki bir müşterinin adının farklı dillerde, alfabelerde, farklı şekillerde yazılsa bile küresel güvenlik veri tabanlarında yüksek doğruluk ile araştırılmasına yönelik çözümler kar para aklama (AML) ve terör ilişkisini çözümleme için hizmet sunabiliyor. Dijital Kimlik uygulamalarının tamamının Açık Bankacılık yapıları ile uyumlu olması ise bir kaç sunumdan sonra şaşırtıcı olmaktan çıktı.

Yatırım Danışmanlığı

Tüm sunumlar içinde yatırımcılara yönelik farklı ölçekte ve planlamalarda geliştirilmiş çözümler dikkat çekti. Özellikle mobil teknolojiler ile yatırım ve yatırımcı arasındaki süreci hızlandıran uygulamaların tasarımları dikkat çekiciydi. “Detaylar sıkıcıdır, sadelik çekicidir” mottosu sadece yatırım araçlarında değil, analitik raporlarda, kredi servislerinde, chatbot’larda hülasa her bir bankacılık hizmetinin içinde kendine yer bulmuştu.

Yatırım verilerini video akışlar haline getirerek bu videoları etkileşimli uygulamalara dönüştüren bir demoda oluşturulan anahtar kelimeler ile yatırım kararları içinde çıkılan görsel yolculuk bir bilim kurgu filmini andırıyordu.

Crealogix firmasının banka hesap bilgilerinizden harcamalarınızı üç boyutlu bir akışa dönüştürmesi ve daha sonra satın almak istediğiniz ev, otomobil gibi yapılar için geliştirilen onlarca farklı şablon üstünden simülasyonlar oluşturması ise bankacılık ve finans sektörünün bireylerin yaşamlarında oynayabileceği rolü belki de Nirvana noktasına taşıdı.

Oyunlaştırma ve Eğitim

Çeşitli girişimlerin oyunlaştırma (gamification) ile hem banka çalışanları hem de müşterileri eğitmeye odaklandığına şahit olduk. Özellikle son dönemde giderek sayısı artan bilgi güvenliği ve siber saldırı odaklı yapılarda, oyunlaştırma süreçleri ile eğitimin harmanlanmış olduğu örnekler tüketicilerin korunması ve aynı zamanda banka çalışanlarının da yeteneklerinin geliştirilmesi için doğru bir seçenek olarak görünüyordu.

Güvenlik

Bankacılık ve finans sektörüne yönelik çözümlerin olduğu bir etkinlikte güvenlik olmazsa olmaz başlıklardan birisini teşkil etti. İsviçre’nin dağlarında askeri seviyede güvenli belge ve doküman kasası sunan bir firma bile sahneye çıkmayı başardı.

Özellikle Açık Bankacılık kavramının hızla geliştiği, PSD2 sayesinde üçüncü taraf servis sağlayıcılarının bankalara entegre olduğu bir dönemde giderek parçalanmış pek çok bileşenden oluşan güvenlik ihtiyaçlarını çözmek daha da önem kazanıyor. Bu noktada kurucuları ve geliştirme ekibini bütünüyle Türklerin oluşturduğu Fcase güvenlik çözümlerine bir orkestraysan yaklaşımı sunmayı benimsemişti. Kendileri bir güvenlik katmanı değiller ancak farklı güvenlik uygulamalarının verilerini kullanarak gerçek zamanlı ve detaylı sahtekarlık tespiti ve alarm üretme hizmeti sunuyorlar ve Türkiye’de hizmet verdikleri müşterilerinin ötesinde Avrupa’da büyümeyi hedefliyorlar.

İletişim ve Çağrı Merkezi Çözümleri

Elbette tüm banka ve finans kurumlarının en çok ihtiyaç duyduğu yapılardan birisi de doğrudan iletişim. Ancak milyonlarca müşterisi olan bankaların bu hityiaçlara cevap verecek akıllıca tasarlanmış çözümlere ihtiyacı var. Bu ihtiyaca yönelik anında video iletişim çözümlerinin konuşmaları kaydederek analitik verilere dönüştürmesi ve bu veriler üzerinde soğrulama yapılması şüphesiz ki bankacılık süreçlerinde pazarlama odaklı kararlar alırken büyük yardım sunabilir. Öte yandan müşteri memnuniyeti açısından uzun görüşmelerde belirli noktalara bir ses veya video kaydı üzerinden ulaşmak hiç olmadığı kadar kolay hale gelmiş gibi görünüyor.

Sohbet Robotları (chatbots) ise yeni bir seviye yükselmiş durumda öyle ki telefonda destek sağlayan bir robot temsilcinin gerçek insandan farkı olduğunu ancak kendisi size bu durumu söylediğinde anlayabileceğiniz kadar gelişmiş çözümlere şahit olduk. İnanmakta güçlük çektik ancak gerçekti. Bu sistemler öylesine gelişmiş ki örneğin ihtiyaç kredisi kullanacaksanız sizi bankanın sitesinde ilgili sayfaya götürerek, adım adım formu doldurmanızı ve son noktada gerçek bir müşteri temsilcisine aktarılmanızı dahi sağlayabiliyorlar. Verilen bilgilere göre bu tarz uygulamalar bankaların kredi verme süreçlerinde yüzde 70’in üzerinde artış sağlamasını mümkün hale getirmiş.

Bir diğer ilginç uygulama müşteriden, web sitesi veya diğer farklı kanallardan alınan bilgilerin kullanılarak gerçek zamanlı video servisi sunulmasına yönelik bir çözüm oldu. Daha önce Facebook’ta kutlama ve benzeri amaçlar için gördüklerimize benzer bu çalışma kullanmak istediğiniz kredi miktarı, aylık ödemeler ve diğer parametreleri anında size özel bir video içeriğine dönüştürme kabiliyetine sahipti. Görselliğin önem kazandığı bir dönemde şans vermeye değebilecek bir çözümdü.

Veri Analizi ve Yapay Zeka

Bankacılık ve finans sektörü için oldukça önemli başlıklardan birisi olan büyük veriyi analiz etmek ve ortaya çıkan sonuçlardan stratejik kararlar alabilme ihtiyacı Finovate’de sunum yapan firmaların çözümlerine yansımıştı. Yapay Zeka kullanarak veri analizi yapan, bankalara müşterileri için yönlendirmeler sunan, çağrı merkezi temsilcileri anlık kararlar alabiliyorlar.

Geleneksel büyük veri analizleri ve yapay zeka yaklaşımlarının ötesinde davranışsal analiz yapabilen uygulamalar ise bankacılık ve finans sektörünün geleceğinde daha önemli bir rol sahibi olabilir. Bu uygulamalar sadece müşterilerin mevcut verilerini değil aynı zamanda psikolojik yaklaşımlarını da göz önüne alarak sektör için yenilikçi bir iş zekası yaklaşımı oluşturmayı hedefliyorlar.

Blockchain

Son yılların olmazsa olmaz konu başlığı blockchain ile alakalı sadece iki girişim sahne aldı desek, şaşırır mısınız? Üstelik bu girişimlerin ikisinin de çözümleri blockchain odaklı değildi. Birisi dijital kimlik kayıt hizmeti sunarken blockchain altyapısında tutulan kayıtları kullanıyordu. Diğeri ise kripto para yatırımı yapmak isteyenler için mobil bir cüzdan sunuyordu. İşte hepsi bu kadar.

Sıradışı Uygulamalar

Bütün e-ticaret sitelerinin sizin banka şubeniz haline geldiğini düşünün. ApPello tam olarak bunu mümkün kılıyor, internet tarayıcısına bir eklenti olarak yerleşen minik uygulaması siz e-ticaret sitelerinde gezerken sanal bir alışveriş sepetine ürünleri atmanızı – farklı sitelerden bile ürün ekleyebilirsiniz- daha sonra bu ürünler için anında bankanızdan kredi talebi yapmanızı mümkün kılıyor. Servisin tek kötü yanı ise henüz mobil tarayıcılarda çalışmaması.

Bir diğer ilginç uygulama ise PayKey oldu. Mobil cihazlarda bir klavye uygulaması olarak yüklenen PayKey, klavye arabirimini kullanabildiğiniz tüm ekranlarda ödeme yapmanızı, banka bilgilerinize ulaşmanızı ve diğer çeşitli işlemleri mümkün kılıyordu.

Uzun lafın kısası

Uzun yazılar okumayı sevmiyoruz ama iki tam günden oluşan bir etkinliği sizlere tek bir makalede olabildiğince sade şekilde özetlemeye özen gösterdik. Bankacılık ve Finans sektörü, Açık Bankacılık, Yapay Zeka ve yenilikçi diğer kavramlar ile yeni bir ekosisteme dönüşüyor. Bu dönüşüm korkulması gereken bir gelişme değil zira sektörün FinTech’ler gibi güçlü oyuncularla ilişkilerini yakınlaştırması yeterli. Elbette bu sadece bankacılık ve finans sektörü için değil, FinTech’lere yaklaşan diğer sektörler de oyuna dahil olunca işin rengini biraz değiştirebilir ama iş hayatı bu kadar kolay olsaydı sahada bir oyuncu olmanın keyfi kime kalacaktı?

Ahmet Usta – Şubat 2019

Ahmet Usta lisans eğitimin İstanbul Teknik Üniversitesi Uzay Mühendisliği programında ve yüksek lisans eğitimini Yıldız Teknik Üniversitesi MBA programında tamamlamıştır. Profesyonel iş hayatına çeşitli dergilerde yazarak başlayan Usta, kariyeri boyunca farklı kurumlarda Bilgi Teknolojileri yöneticisi olarak görev almış aynı zamanda farklı yayınlarda düzenli olarak yazarlığa devam etmiştir. Infomag, Bloomberg Business Türkiye gibi saygın dergilerde teknoloji editörlüğü yapan Usta, farklı ölçeklerde dijital ve basılı medya kanallarının kurulması ve yönetilmesi projelerini yönetmiştir. Usta, The Startup Owner’s Manual ve Identity is the New Money isimli kitapları Türkçe’ye çevirmiş, İngilizce Coopetition kavramını Türkçeye Rekaberlik karşılığı ile kazandırmıştır. Blockchain 101 kitabının eş yazarı olan Usta, FinTech İstanbul ve Blockchain Türkiye Platformlarının Genel Yayın Yönetmeni ve aynı zamanda profesyonel bir konuşmacı ve eğitmendir.