FinTech İstanbul olarak uzun zamandır “Açık Bankacılık” konusunda çalışmaktayız. Bu konuda finansal kuruluşlar ve FinTech girişimleri açısından mevcut durum analizini yapabilmek amacıyla ortak çalışmalarda bulunuyoruz. Ekim ayı başında yayınladığımız “Dünyada ve Türkiye’de Açık Bankacılık: Bankacılığın Geleceği” raporunda da açık bankacılığın ne olduğundan başlayarak getireceği fırsatları, dünyadaki durumu ve ülkemizdeki durum değerlendirmesine yer verdik.

Ekim ayında açık bankacılık konusunu da yakından ilgilendiren önemli bir gelişme olarak “Ödeme ve Menkul Kıymet Mutabakat Sistemleri, Ödeme Hizmetleri ve Elektronik Para Kuruluşları Hakkında Kanun İle Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi” TBMM komisyonlarında görüşülmeye başlandı.[1]

Kanun değişikliği teklifi ile FinTech ekosisteminde yer alan oyuncuları etkileyecek aşağıdaki öneriler göze çarpıyor;

  • Mevcut durumda “ödeme sistemleri”nin T.C. Merkez Bankası’nın, “ödeme hizmeti sağlayıcıları” ile “elektronik para şirketleri”nin ise BDDK’nın gözetim ve denetimine tabi olduğu ikili yapının ortadan kaldırılarak, bu alanlardaki bütün düzenleme ve denetleme yetkisinin TCMB’ye verilmesi.
  • “Ödeme hizmeti” olarak isimlendirilen faaliyetlerin kapsamının genişletilmesi. PSD2 ile tanımlanmış olan Hesap Bilgileri Sağlama (AISP) ve Ödeme Emri Başlatma (PISP) hizmetlerinin, “Ödeme Hizmetleri” olarak tanımlanması ve her iki hizmetin sunumu için de lisans alınması gerektiği.
  • Mevcut kanuna göre faaliyet izni gerektirmeyen bazı uygulamaların, TCMB’nın ileride belirleyeceği kriterlere göre e-para sayılarak faaliyet iznine tabi tutulması. Bu bakımdan etkilenebilecek faaliyetlere örnek olarak; sadece ödeme aracını çıkaranın iş yerinde kullanılabilen kartlar sadakat uygulamaları, hediye çekleri, sınırlı bir hizmet sağlayıcı ağında kullanılabilen kartlar ve sınırlı bir mal veya hizmet çeşidi için kullanılabilen kartlar yakıt kartı veya yemek kartları gösterilebilir. TCMB’nın, toplam büyüklük ve etki alanına göre kriterler belirlemesi bekleniyor.
  • Türkiye Ödeme ve Elektronik Para Kuruluşları Birliğinin kurulması
  • Açık bankacılık konusunda TCMB’na ödeme hizmeti sağlayıcısı ve bankalar arasındaki ilişkiyi düzenleme yetkisi verilmesi. Bu çerçevede TCMB’nın açık bankacılık standartlarının belirlenmesi, ilgili sözleşmelerde yer alacak hükümler, ücretler ve gerekli entegrasyonların hangi koşullarda yapılacağı gibi alanlarda uygulamadaki belirsizlikleri gidermeye yönelik çalışmalar yapması bekleniyor. TCMB’nın kanunla aldığı bu yetkiyi kullanırken çalışma komisyonlarına danışması da düzenlenmiştir. TCMB’nın bu çerçevede özellikle Meslek Birlikleri, BDDK ve Rekabet Kurumu gibi paydaşlarla işbirliği yapması bekleniyor.

TBMM Genel Kurulu’nda kanun değişikliğine yönelik görüşmeler başladı. Teklifin kabul edilmesi halinde, değişikliklerin 1 Ocak 2020’de yürürlüğe girmesi bekleniyor. Ülkemizde özellikle “Açık Bankacılık” konusunda önemli bir yol kat etmemize neden olacak değişikliklerin tüm FinTech ekosistemi için şimdiden faydalı olmasını dileriz.


[1] https://www2.tbmm.gov.tr/d27/2/2-2272.pdf